MICHIF 101

101 commands and phrases for everyday use

Read. Listen. Learn.

(k) speaking to more than one person

Kiihtwaam/Miina.

Again.

kiihtwaam miina

Ki wii itootaan chiin?

Are you going?

ki-wii-itoohtaan chiin

Ki noohtay nipaan chiin?

Are you sleepy?

ki-noohtay-nipaan chiin

Payhtuk.

Be careful.

payhtuk

Kishchiitayimoohk.

Be proud.

kishchiikayimohk

Kaa wiichihinn chiin?

Can you help me?

kaa-wiichihinn chiin

Payhkihta.

Clean it.

payhkihta

Kiipaha kitoon.

Close your mouth.

kiipaha kitoon

Paykiiwikay.

Come and visit.

paykiiwikay

Aashtum oota.

Come here.

aashtum oota

Piihtikway.

Come in.

piihtikway

Paywiichaywin.

Come with me.

paywiichaywin

Kipayhtayn chiin?

Do you hear?

ki-payhtayn chiin

Ki miiyeuyhtayn chiin?

Do you like it?

ki-miiyeuhtayn chiin

Kaayashookatooshkay.

Don’t work too hard.

kaaya shoohk-atooshkay

Kaaya!

Don’t!

kaaya

Kwaayesh paminikay.

Drive safe.

kwaayesh paminikay

Ashamishoo(k).

Feed yourself.

ashamishoo(k)

Waaniihkay.

Forget it.

waanihkay

Nihtakoshii!

Get down!

nihtakoshii

Paashikoo!

Get up!

paashikoo

Miiyiin.

Give it to me.

miiyiin

Kiiway(k).

Go home.

kiiway(k)

Akootay itohtay.

Go there.

akootay itoohtay

Bonn apray mijii.

Good afternoon.

bon apray mijii

Si boon poor kiiya!

Good for you!

si boon poor kiiya

Bonn oovraazh.

Good job.

bonn oovraazh

Boon mataen.

Good morning.

boon mataen

Boon swayr.

Good night.

boon swayr

Enn bell zhoornii aaya.

Have a nice day.

enn bell zhoornii ayaa

Wiichihishoo.

Help yourself.

wiichihishoo

Kiiya maaka?

How about you?

kiiya maaka

Taanishi shinihkaashooyenn?

How are you called?

taanishi shinihkashooyenn

Taanishi kiiya?

How are you?

taanishi kiiya

Taanishi ishaayaayen?

How do you feel?

taanishi ishaayaayen

Kakwayaho(k)!

Hurry!

kakwayaho(k)

Kiiyamapi(k).

Hush/Quiet.

kiiyamapi(k)

Niiya 61 nita poonaan.

I am 61 years old.

niiya 61 nita poonaan

__________ dishinihkaashoon.

I am called ____________.

__dishinihkaashoon

Ni kishchiitayhtayn.

I appreciate it.

ni-kishchiitayhtayn

Namooya dapwayhtayn.

I don’t believe it.

namooya dapwayhtayn

Ki shaakiihitin.

I love you.

ki shaakiihitin

Li Michif piikishkwaan.

I speak Michif.

li michif piikishkwaan

Nipiihkopayin.

I’m broke.

nipiihkopayin

Ni kawachin.

I’m cold.

ni-kawachin

Nimiiyaayaan.

I’m fine.

ni-miiyo-ayaan

Saskatoon d’ooshchiin.

I’m from Saskatoon.

Saskatoon d'ooshchiin

Noohtayhkataan.

I’m hungry.

noohtayhkataan

Ji taan amoor.

I’m in love.

ji taan amoor

Namooya nimiiyeuyten.

I’m not happy.

namooya nimiiyeuyteyn

Dahkooshin.

I’m sick.

dahkooshin

Nimihtatayn.

I’m sorry.

nimihtatayn

Ni kishishoon.

I’m warm.

ni-kishishoon

Taapway chiin?

Is that right?

taapway chiin

Katawaashishin.

It’s beautiful.

katawaashishin

Miiyaashin.

It’s good.

miiyaashin

Kishitew.

It’s hot.

kishitew

Si ryayn.

It’s nothing/You’re welcome.

si ryayn

Si kwaarayk.

It’s okay.

si kwaarayk

Kimoowun.

It’s raining.

kimoowun

Si sis zeur laa.

It’s six o’clock.

si sis zeur laa

Niimitaak.

Let’s dance.

niimitaak

Miitshootaan.

Let’s eat.

miitshootaan

Shipwayhtaytaak.

Let’s go.

shipwayhtaytaak

Natoohta.

Listen.

natoohta

Oota itapi.

Look here.

oota itapi

Naytay itaapi.

Look over there.

naytay itaapi

Maahkitoon.

Loud mouth.

maahkitoon

Taad bayn/Maashkoot.

Maybe.

taad bayn maashkoot

Niishta miina.

Me too (also).

niishta miina

Kiiyaam maaka.

Never mind.

kiiyaam maaka

Shaymaak!

Right now!

shaymaak

Miina kawaapamitin.

See you again.

miina kawaapamitin

Api(k).

Sit (All).

api(k)

Naandow ishi.

Somehow.

naandow ishi

Nakii.

Stop.

nakii

Kishchi maarsii.

Thank you very much.

kishchi maarsii

Maarsii poor soopii.

Thanks for supper.

maarsii poor soopii

Maarsii poor toon taan.

Thanks for your time.

maarsii poor toon taan

Anima niiya.

That is mine.

anima niiya

Wiihkaashinn.

That tastes good.

wiihkashinn

Sa si boon.

That’s nice.

sa si boon

Lii bonn noovel oohin.

These are good news.

lii bonn noovel oohih

Ooma niiya.

This is mine.

ooma niiya

Nooshishim awaa.

This is my grandchild.

nooshishim awaa

Ni mamaa awaa.

This is my mother.

nimamaa awaa

Wayaawaypina.

Throw that out.

wayaawaypina

Oota payhoo.

Wait here.

oota payhoo

Kaykwy anihinn?

What are those?

kaykwy anihinn

Taanishi kaa ishpayihk?

What happened?

taanishi kaa-ishpayihk

Kaykwy ooma?

What is this?

kaykwy ooma

Kaykwy?

What?

kaykwy

Taanishpii?

When?

taanishpii

Taanday wiikiyen?

Where do you live?

taanday wiikiyen

Taanday?

Where?

taanday

Awaana?

Who?

awaana

Taanayhki?

Why?

taanayhki

Kaa kaashkihtaan!

You can do it!

kaa kaashkihtaan

Kiiya niikaan.

You first.

kiiya niikaan

Kiiya piko.

You only/Just you.

kiiya piko

Aykooshi.

End.

aykooshi